International Journal of History ISSN: 1309 4173 (Online) 1309 4688 (Print)

Yıl:2020 Cilt: 12  Sayı: 5  Alan: Tarih

Ahmet Yılmaz – Cihan Gençtürk
Büyük Selçuklu Emîri Müeyyed Ay-Aba ve Nîşâbûr Melikliği’nin Kuruluşu
 
Büyük Selçuklu Sultan’ı Sencer’in emîrlerinden Müeyyed Ay-aba tarafından kurulun Nîşâbûr Melikliği XII. yüzyılda Horâsân’da başta Nîşâbûr olmak üzere Tûs, Nesâ, Ebiverd, Şehristân, Dâmgân ve buna bağlı yerlerde hâkimiyet sürmüştür. Nîşâbûr Melikliği’nin kurucusu olan Müeyyed Ay-aba, Sultan Sencer’in Oğuzlar’ın eline esir düşmesiyle birlikte Oğuzlarla giriştiği mücadele sonucunda Horâsân’da önemli bir güç olarak ortaya çıkmaya başlamış ve bu durum Sultan Sencer’in halefleri zamanında giderek artmıştır. Nitekim Müeyyed Ay-aba elde ettiği bu güç sayesinde Büyük Selçuklu Sultan’ı Mahmud Han’ın gözlerine mil çekerek onu hapsetmiş ve Nîşâbûr’da hutbeyi kendi adına okutarak bağımsızlığını ilan edip, Nîşâbûr’da kendi melikliğini kurmuştur.

Anahtar Kelimeler: Horâsân Müeyyed Ay-aba, Nîşâbur, Oğuzlar, Sultan Sencer.

DOI Number: 10.9737/hist.2020.927

The Great Seljukian Emir Moeyyed Ay-Aba and Establishment of Nishapur Mastery
 
Nishapur Mastery, which was founded by Müeyyed Ay-aba one of the emirs of the Great Seljuk Sultan Sencer, reigned especially in Nishapur and Tûs, Nesâ, Ebiverd, Şehristân, Dâmgân provinces of Khorasan in the 12th century. Müeyyed Ay-aba, who was the founder of Nishapur Mastery, has become an important power in Khorasan as a result of the struggle he made with Oghuzs after Sultan Sencer was captured by Oghuzs and this situation gradually increased during the succession of Sultan Sencer. As a matter of fact, Mueyyed Ay-aba had imprisoned The Great Seljuk Sultan Mahmud Khan and made him blind by torturing him with a heated iron shaft. Then, he declared his independence by reading the sermon in his name in Nishapur and established his own mastery in Nishapur.

Keywords: Khorasan, Müeyyed Ay-aba, Nishapur, Oghuzs, Sultan Sencer

DOI Number: 10.9737/hist.2020.927

Tam MetinDetay