International Journal of History ISSN: 1309 4173 (Online) 1309 4688 (Print)

Yıl:2018 Cilt: 10  Sayı: 2  Alan: Tarih

İlyas Topçu
Türkiye-İsrail İlişkilerinin İlk Yılları (1948-1952)
 
İkinci Dünya Savaşı sonrasında dünyada yaşanan gelişmeler Türk dış politikasının eksenini belirleyecektir. Sovyet tehdidine karşı güvenlik arayışları Türkiye’yi Batı bloğuna doğru adım adım yaklaştıracaktır. Gerek Cumhuriyet Halk Partisi iktidarının son yıllarında (1946-1950) ve gerekse Demokrat Parti iktidarının ilk yıllarında Türk dış politikasının merkezinde bu mesele bulunmaktadır. Söz konusu dönemin Türk politikacılarının ortak fikri, Sovyet tehdidine karşı NATO’ya girmekte birleşiyordu. Tamda bu dönemlerde Ortadoğu’da kurulan İsrail devletine ABD ve Avrupa’nın bakış açıları Türkiye’nin de bu konudaki politikalarında belirleyici unsurlardan birisi olacaktır. Türkiye bu hassas dengeleri gözeterek belirlediği dış politikası doğrultusunda 14 Mayıs 1948 tarihinde kurulan İsrail devletini hemen tanıma yoluna gitmeyerek, “bekle-gör” politikası izledi. İsrail’in kurulmasından hemen sonra başlayan 1948-1949 Arap-İsrail Savaşında da tarafsız kalmayı tercih etti. Yaklaşık bir yıl sonra 24 Mart 1949 tarihinde ise İsrail’i tanıyan ilk Müslüman ülke oldu. Netice itibariyle İsrail ile ekonomik ve siyasi ilişkilerin temelleri bu dönemde belirtilen gerekçelerle atılmış oldu.

Anahtar Kelimeler: Türkiye, İsrail, Ortadoğu, Filistin.

DOI Number: 10.9737/hist.2018.589

Early Years of Turkey-Israel Relations (1948-1952)
 
The emerging developments after World War II will designate the centerline of Turkish foreign policy. The safety search towards Soviet threat will pull Turkey over the West block gradually. This issue is at the center of Turkish foreign policy in the last years of the Republican People's Party (1946-1950) and in the first years of Democratic Party rule. The common idea of Turkish politicians in the mentioned period linked up to attending NATO. The view points of the USA and Europe towards state of Israel that was established in Middle East in that exact period will be one of determining factors in Turkey’s policies about this point. Turkey pursued a wait and see policy in accordance with its determined foreign policy by protecting these delicate balances and not recognizing the state of Israel which was established on May 14th 1948 immediately. In the 1948-1949 Israel-Arab War that broke out right after establishment of Israel, Turkey preferred to remain neutral as well. Almost a year later, it became the first Muslim country recognizing Israel on March 24th 1949. As a result, Turkey laid the foundations of economic and political relations with Israel on mentioned grounds in this period.

Keywords: Turkey, Israel, Middle East, Palestine.

DOI Number: 10.9737/hist.2018.589

Tam MetinDetay